TR
Konveyör Sistemi Güvenliği ve Periyodik Kontrol Rehberi
Konveyörler; üretim, lojistik ve madencilik sektörlerinin vazgeçilmezi olmasının yanı sıra sürüklenme, ezilme ve düşme gibi ağır iş kazalarına da zemin hazırlayabilir. Yıllık periyodik kontrol bu riskleri minimize etmenin temel yoludur.
Konveyör Sistemlerinde Başlıca Kazalar
Konveyörlerde meydana gelen iş kazaları; hareketli parçalara sürüklenme, bant altında ezilme, yükleme/boşaltma noktalarında yakalanma ve taşınan malzeme düşmesi şeklinde gerçekleşmektedir. Bu kazaların büyük bölümü yetersiz koruma tertibatı veya ihmal edilen bakım-kontrolden kaynaklanır.
Konveyör Türleri ve Güvenlik Gereksinimleri
| Konveyör Türü | Başlıca Risk | Temel Güvenlik Gereklilikleri |
|---|---|---|
| Bant konveyör | Sürüklenme, ezilme | Çekme-tambur koruyucusu, acil durdurma halatı |
| Zincirli konveyör | Parmak ve el yakalanması | Zincir kapağı, atlatma kilidi |
| Vidalı (Sonsuz vida) konveyör | El ve ayak yakalanması | Tam kapalı gövde |
| Hava konveyörü | Toz patlaması | ATEX uyumlu ekipman, topraklama |
| Askılı konveyör | Yük düşmesi | Kanca kilitleri, yük sınırlayıcı |
Periyodik Kontrol Kapsamı
- Tüm koruyucu kapak ve bariyerlerin eksiksizliği
- Acil durdurma halatı (pull cord) ve düğmelerinin fonksiyon testi
- Bant gerginliği ve hizalama kontrolü
- Tambur ve rulmanlarda aşınma / titreşim muayenesi
- Tahrik mekanizması (motor, dişli, zincir) görsel ve elektriksel kontrol
- Yükleme/boşaltma noktası kaçak dedektörü ve bant yırtılma sensörü (varsa)
- Elektrik tesisatı ve topraklama ölçümü
Acil Durdurma Gereklilikleri
TS EN ISO 13850 standardı kapsamında konveyörlerde acil durdurma:
- Bant boyunca her 30 metrede bir ulaşılabilir olmalı
- Çekme halatı sistemi tüm konveyör uzunluğunca uzanmalı
- Durdurma sonrası otomatik yeniden başlatmayı engelleyen özellik bulunmalı
- Kırmızı renkte ve açıkça etiketlenmiş olmalı
KYF Test Makine Güvenliği Hizmetleri
Konveyör sistemlerinin periyodik kontrolü, KYF Test'in makine ve tezgah periyodik kontrol hizmetleri kapsamında gerçekleştirilmektedir. CE belgesi ve TS EN standartları uyumu da değerlendirme kapsamına dahildir.
Sıkça Sorulan Sorular
Konveyör üzerinden atlama ya da yürüme yasak mıdır?
Evet. Konveyör üzerinden geçiş, tamamen yetersiz yükseklikte ve güvenli geçiş köprüsü olmayan durumlar dışında kesinlikle yasaktır. Uygun geçiş köprüleri inşa edilmelidir.
Konveyör bakımı sırasında LOTO zorunlu mudur?
Evet. Konveyörde her türlü bakım, ayar veya temizlik çalışması öncesinde LOTO prosedürü eksiksiz uygulanmalıdır.
Açık bant konveyörler için toz kapağı zorunlu mudur?
Toz üretimi olan ortamlarda patlayıcı atmosfer oluşmasını önlemek için kapak ve tahliye sistemleri zorunludur; bu durum ATEX gerekliliklerine de bağlanır.
Son güncelleme: Temmuz 2026