Asansör Periyodik Kontrolü: Yasal Zorunluluklar ve Denetim Rehberi
Asansörler; her gün binlerce kişiyi taşıyan, yanlış bakım ya da ihmal edilen periyodik kontrolde ciddi kaza riski taşıyan kaldırma ekipmanlarıdır. Asansör Yönetmeliği kapsamında yıllık zorunlu denetim şarttır.
Asansör Periyodik Kontrolü Neden Zorunludur?
Asansör Yönetmeliği (2014/33/AB Türkiye uyarlaması) ve Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği kapsamında, tüm asansörler yılda en az bir kez yetkili muayene kuruluşu tarafından periyodik kontrole tabi tutulmalıdır. Bu denetim; kullanıcı güvenliğini, ekipman güvenilirliğini ve yasal uyumu sağlar.
Hangi Asansörler Periyodik Kontrole Tabidir?
- İnsan taşıyan asansörler (konut, iş yeri, alışveriş merkezi)
- Yük asansörleri (insan girmeksizin yük taşıyan)
- Servis asansörleri (küçük yük platformları)
- Engelli asansörleri ve platform kaldırıcılar
- İnşaat asansörleri ve şantiye yük platformları
Periyodik Kontrol Kapsamı
Makine Dairesi
- Motor ve dişli kutusu yağ seviyesi ve sızıntı kontrolü
- Fren sistemi etkinlik testi
- Hız limiti testi ve limit switch kontrolü
- Topraklama ve elektrik bağlantıları
Kuyu İçi
- Halatların aşınma, korozyon ve tel kırığı muayenesi
- Kılavuz ray düzlüğü ve yağlama durumu
- Denge ağırlığı ve tamponlar
Kabin
- Acil durum butonu ve aydınlatma
- Kapı kilitlerinin mekanik ve elektriksel testi
- Aşırı yük sensörü ve kapasitesi
- İnter-phone ve alarm sistemi
Standartlar ve Yasal Dayanak
| Standart / Mevzuat | Kapsam |
|---|---|
| TS EN 81-1 / 81-2 | Elektrikli ve hidrolik asansörler için güvenlik kuralları |
| TS EN 81-20 / 81-50 | Mevcut asansör güvenlik iyileştirmeleri |
| Asansör Yönetmeliği (2014/33/AB) | Piyasaya arz ve uygunluk gereklilikleri |
| Asansör İşletme, Bakım ve Periyodik Kontrol Yönetmeliği | Yıllık kontrol zorunluluğu |
KYF Test Kaldırma Ekipmanları Hizmetleri
Asansörler de birer kaldırma makinasıdır. KYF Test'in kaldırma makinaları periyodik kontrol hizmetleri kapsamında asansör denetimleri de gerçekleştirilmektedir. Benzer ekipmanlar olan elektrikli hoist sistemleri ve köprülü vinçler için de aynı yasal çerçeve geçerlidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Asansör periyodik kontrol raporu kaç yıl geçerlidir?
Yıllık zorunlu denetim kapsamında rapor 1 yıl geçerlidir; sürenin dolmasından önce yeniden denetim yaptırılmalıdır.
Asansör bakımı ile periyodik kontrol aynı şey midir?
Hayır. Bakım; yağlama, temizlik ve küçük ayarları kapsayan periyodik bir hizmettir ve genellikle servis firması tarafından yapılır. Periyodik kontrol ise bağımsız yetkili muayene kuruluşu tarafından gerçekleştirilen bağımsız denetimdir.
Periyodik kontrol yapılmadan asansör kullanılabilir mi?
Hayır. Geçerli periyodik kontrol raporu olmayan asansörün hizmet dışı bırakılması gerekmektedir. Yetkili mercilerce mühürleme uygulanabilir.
Son güncelleme: Temmuz 2026